علت به وجود آمدن صدا در مفاصل چیست؟

باماهمراه باشید
باید بدانید که صدا کردن مفصل علامت نگران کننده ای نیست ، مگر اینکه ضربه ای به آن وارد شده باشد،شاید از شنیدن این پاسخ تعجب کنید! در کل اگر این صدا همراه با احساس درد باشد بیماری است و باید به پزشک متخصص مراجعه کرد تا با بررسی مفصل مشکل احتمالی را دریابد . چون ممکن است علت آن عوامل مختلفی مانند ساییده شدن نسوج نرم اطراف مفصل روی برجستگی های استخوانی، ضایعات منیسک، ضایعات غضروفی و یا رباط ها ی اطراف مفصل باشند.( به نقل از “دکتر محسن توکلی”) در صورتی که بدون درد باشد بیماری نبوده و نیاز به درمان ندارد.
تئوریهای مطرح شده در خصوص علت این صداها:
آزاد شدن گاز : مفصل دارای مایعی است که می تواند تولید گاز نماید و آزاد شدن این گاز صدایی مانند ترکیدن بادکنک ایجاد می کند.
حرکت تاندون:
وقتی مفاصل حرکت میکنند وضعیت تاندون ها و لیگامان های اطراف آن مفصل تغییر میکنند. این تغییر وضعیت موجب میشود تا آنها از روی برجستگی های استخوانی اطراف مفصل عبور کنند. با باز و بسته شدن مکرر مفصل ،هر کدام از این تاندون ها یا لیگامان ها ممکن است بار ها به جلو و عقب حرکت کرده و با هر بار عبور از روی برجستگی استخوانی صدایی ایجاد میکنند. این صدا ها ممکن است به توسط فرد حس شده و یا حتی دیگران هم آن را بشنوند. همچنین با حرکت کردن مفصل، در بعضی حالات، لیگامان های اطراف آن بشدت کشیده میشوند و این کشیدگی ممکن است صدا ایجاد کند.
سطح ناصاف مفصل:
در مفاصلی که دچار آرتروز یا ساییدگی شده اند به علت آسیب غضروف، سطح مفصل ناهموار میشود. در حین حرکت مفصل، با ساییده شدن این سطوح ناهموار بر روی یکدیگر ممکن است صدا ایجاد شود.
شایع ترین علت این صدا ها مالش یک وتر بر روی وتر دیگر یا یک رباط است. وقتی هنوز جوان و در حال رشد هستید، وترها، رباط ها، واستخوان ها به نسبت های متفاوت رشد می کنند، و بدن نوجوان ممکن است گاه گاه صدا کند. با بالا رفتن سن و نازک شدن غضروف های اطراف مفاصل، رباط ها و وترهای مفاصل بر روی هم مالیده می شوند و صدا می کنند .
خبرگزاری (ایسنا) دکتر خرمی، ارتوپد: علت این صدا ها ،خصوصا” صدای زانو، ضعیف شدن غضروف حد فاصل بین استخوان ها است.این غضروف ها حرکت عضلات را راحت تر میکند. اگر به هر دلیلی غضروف ضعیف شود، استخوان ها سایش پیدا کرده و صدا در زانو تولید میشود. برای پیشگیری از بروز صدا در زانو باید فشار بر زانو را کاهش داد. با کم کردن وزن، صدا در زانو تا ۵۰ درصد کم میشود. توصیه میشود از دو زانو و چهار زانو نشستن خودداری کرده و بیشتر کارهای روزمره را به صورت ایستاده انجام دهیم. پیاده روی در زمینهای صاف، بدون مانع، مستقیم و نرم دویدن بسیار موثر است.
اگر مفصلتان نرم است، دلیل دیگری هم برای صدای آن وجود دارد: وترها و رباط ها درازتر و کشسان تر از معمولند و مفصل بیش از حد حرکت می کند و صداها بیشتر می شود. اغلب مردم به طور معمول در دوران رشد، نرم مفصل هستند.
غیر از مالش رباط ها و وترها بر یکدیگر، تنها دلیل دیگر پیدایش ناگهانی حباب های نیتروژن در بافت های مفصل در هنگام حرکت است، که انگار تعدادی دانه های ریز در مفصل قرار دارند.
دکتر علی دیانت، فوقتخصص ارتوپدی در گفتگوی با ایسنا ،تاکید کرد:مایع مفصلی که برای نرم کردن مفصل جهت حرکت و تغذیه آن در میان مفاصل وجود دارد چنانچه به دلایلی کم یا زیاد باشد سبب ایجاد صدا ،هنگام خم و راست کردن آن ها میشود .
چه وقت به پزشک مراجعه کنیم؟
اگر مفصل آسیب دیده شروع به صدا کردن بکند، پزشک با عکس برداری از آن احتمال شکستگی را بررسی می کند. در غیر این صورت، کار خاصی لازم نیست بکنید اما اگر صدا کردن مفصل به دنبال زمین خوردن یا وارد شدن ضربه ای به آن شروع شده است حتما باید به پزشک مراجعه کنید.
در بحث پزشکی نیز ،مواردی از قبیل ” کندرومالاسی کشکک” و ” گیر کردن تاندون” ازدیگر علل مهم صدا دادن مفصل ران و زانو است.
کندرومالاسی کشکک
کندرومالاسی کشکک در کسانی که زیاد میدوند و در خانم ها بیشتر دیده میشود. در این بیماری استخوان کشکک به درستی در جای خود قرار نگرفته و در اثر حرکات مکرر در جلوی زانو غضروف آن آسیب میبیند. علائم کندرومالاسی یا نرمی غضروف کشکک درد زانو بخصوص بعد از نشستن به مدت طولانی است. حرکات زانو ممکن است با صدا همراه باشد. درمان این بیماری همان درمان های عمومی درد زانو و تقویت عضلات چهارسر ران است.(ایران اروتوپد،دکتر مهرداد منصوری)
گیر کردن تاندون از علل مهم صدا دادن مفصل ران در حین حرکت و راه رفتن است
یکی از علل احساس صدا در مفصل ران و لگن گیر کردن باند ایلیوتیبیال یا تاندون ایلیوپسواس بر روی برجستگی های استخوانی لگن است. این بیماری را “مفصل ران صدادار” یا Snapping hip میگویند.
علائم لگن صدا دار چیست؟
مهمترین علامت این بیماری احساس تقه یا شنیدن صدا در حین حرکت مفصل ران است. این صدا ممکن است در مناطق متفاوتی از لگن احساس شود. وقتی که علت ایجاد کننده صدا حرکت باند ایلیوتیبیال بر روی تروکانتر بزرگ باشد صدا در سطح خارجی لگن احساس میشود و وقتی که علت در حرکت تاندون ایلیوپسواس بر روی لبه جلویی لگن باشد صدا در جلو و داخل لگن حس میشود.
صدا و احساس تقه ممکن است با یا بدون درد باشد. در مواردی که بیمار درد دارد این درد معمولا در حین فعالیت های بدنی شدیدتر میشود.
گاهی اوقات بیمار احساس میکند مفصل ران وی در میرود و یا جابجا میشود. در این موارد بیمار احساس میکند مفصل ران وی ناپایدار است. این احساس در واقع به علت حرکت تاندون بر روی برجستگی استخوانی بوده و در رفتگی واقعی در کار نیست. هر بار که تاندون از روی برجستگی استخوانی رد میشود این عبور با گیر کردن همراه است بنابراین حرکت بصورت پرشی خواهد بود و بیمار این حرکت ناگهانی و پرشی را در رفتگی تعبیر میکند.
علی سلطانی